Y Gan Waethaf Erioed am Dref Cymraeg

| 17-12-2014 7:51 pm

Mae 'Day Trip to Bangor (Didn't We Have a Lovely Time)' gan Fiddler's Dram yn gan ofnadwy ar sawl cyfri.

Tra'n gwylio fy hoff rhaglen yn ddiweddar (Top of the Pops 1979) cefais tipyn o sioc o weld perfformiad o'r gan hon. Can werin reit adnabyddus ydyw yn dwyn atgofion melus am ddiwrnod ar lan y mor ym Mangor. Ar y pryd roedd yna dipyn o stwr gan fod rhai yn amau mai Rhyl oedd gwir ysbrydoliaeth y gan, ond fe wadwyd hynny gan y band, oedd bendant mai Bangor yn Arfon oedd lleoliad y diwrnod arbennig. Er nad oes traeth go iawn yw Bangor, mae'r can yn rhestri'r holl miri y gellid ei chael ar lan y mor yno, fel petai'n tre gwyliau. Ond, wrth wylio'r recordiad, a gwrando ar acen de Lloegr y canwr rwy'n dechrau amau mai Bognor ar y South Coast oedd testun gwreiddiol y gan, ac iddynt benderfynnu newid yr enw ar sail chwaeth. Mae'r ffeithiau yn go wahanol i'm frith cof i o'r gan. Dwi'n cofio fod fy mam a'm nain yn hoff o'u chanu yn ystod y cyfnod. Roeddwn yn dyfalu mai Bangor yn Iwerddon oedd pwnc ac mai un o hen ganeuon Gwyddelig yr oedd fy nain yn hoff o'i ganu oedd. Roedd yn dipyn o sioc i ddarganfod mae can gyfoes gan criw o ffugwyr Saesneg ydoedd! I mi mae'r gan yn dangos holl wendidau canu gwerin, sy'n bodoli hyd heddiw. Dyna'r holl bwyslais yna ar fod yn 'authentic', ac eto dyma band yn esgus fod Saeson yn teithio'r holl fordd i lan y mor ym Mangor rhywbryd nol yn y gorffennol, gan basio degau o trefi glan mor gwell cyn cyrraedd. At hynny, dyna'r pwyslais ar offerynnau'r gorffennol, fel petai hynny'n fwy cerddorol na defnyddio rhai modern. Gennyf tipyn yn fwy o barch at rhai o artistiaid eraill y cyfnod oedd yn arbrofi efo technoleg newydd a chanu am y profiad modern. Mae Gary Numan a'i gan dystopaidd 'Cars' yn enghraifft rhagorol o hyn. Er fod ambell band gwerin Cymraeg cyfoes yn dda iawn, mae nifer ohonynt yn go ddiflas a hen ffasiwn. Yng ngheiriau Garmon Ceiro mae eisiau iddynt "prynu cyfrifiadur" a cynhyrchu stwff fwy herfeiddiol fel y mae rhai (yn enwedig R.Seiliog a Gwenno) yn ei wneud.

Ymatebion

| 22-12-2014 12:36 pm | #1

Cystadleuaeth gref (efallai cyn dy amser di) fyddai Marty Wilde yn canu Taking a Trip up to Abergavenny.
A na, nid trip asid oedd e.
http://vimeo.com/27619063

Ymateb

Mewngofnoda i Twitter er mwyn ymateb.


Twitter ikonoa